Đầy Hơi, Chướng Bụng Thường Xuyên – khi Nào là Rối Loạn Chức Năng, khi Nào là Bệnh Lý?

Chướng bụng nhẹ, thoáng qua sau khi ăn no, ăn nhiều đồ chiên rán, uống nước có gas hoặc bia rượu là phản ứng sinh lý bình thường của hệ tiêu hóa và thường tự hết trong vài giờ.

Khi đầy hơi, chướng bụng xảy ra thường xuyên, các nguyên nhân phổ biến nhất thường là rối loạn chức năng tiêu hóa chứ không phải tổn thương thực thể:

• Hội chứng ruột kích thích (IBS): Chướng bụng thường đi kèm đau quặn, thay đổi thói quen đi tiêu.

• Khó tiêu chức năng: Đầy bụng, ậm ạch sau ăn dù ăn lượng thức ăn bình thường.

• Không dung nạp lactose hoặc nhạy cảm với nhóm thực phẩm FODMAP: Sữa, đậu, hành tỏi, một số loại trái cây dễ gây sinh hơi quá mức.

• Loạn khuẩn ruột (bao gồm tình trạng vi khuẩn phát triển quá mức tại ruột non - SIBO).

Một số trường hợp chướng bụng kéo dài cần được loại trừ nguyên nhân thực thể, bao gồm:

• Táo bón mạn tính hoặc bán tắc ruột: Phân ứ đọng lâu ngày gây chướng bụng rõ rệt.

• Báng bụng do bệnh gan mạn tính: Bụng chướng to dần, thường kèm các dấu hiệu bệnh gan khác.

• Ở phụ nữ, cần phân biệt thêm với khối u vùng chậu như u nang buồng trứng.

• Hiếm gặp hơn, khối u đường tiêu hóa ở giai đoạn tiến triển cũng có thể biểu hiện bằng chướng bụng kéo dài, đặc biệt ở người lớn tuổi có triệu chứng mới khởi phát.

Bạn nên đi khám sớm nếu chướng bụng đi kèm:

• Sụt cân không chủ ý, đau bụng có xu hướng tăng dần.

• Chướng bụng lệch hẳn về một bên hoặc sờ thấy khối bất thường.

• Thay đổi thói quen đi tiêu kéo dài (táo bón, tiêu chảy xen kẽ, phân dẹt).

• Chướng bụng khởi phát mới ở người trên 50 tuổi mà trước đây không có tiền sử tương tự.

Nếu đầy hơi, chướng bụng xảy ra trên 3 lần mỗi tuần, kéo dài trên một tháng, hoặc có kèm bất kỳ dấu hiệu cảnh báo nào ở trên, bạn nên đi khám chuyên khoa tiêu hóa để được đánh giá và làm các xét nghiệm hoặc nội soi cần thiết, thay vì tự ý dùng men tiêu hóa kéo dài.

Uống men tiêu hóa, men vi sinh có hết đầy hơi mạn tính không?

Men tiêu hóa, men vi sinh có thể hỗ trợ giảm triệu chứng trong một số trường hợp, nhưng không thay thế được việc tìm và điều trị đúng nguyên nhân, đặc biệt nếu tình trạng đầy hơi đã kéo dài nhiều tuần.

Chướng bụng sau khi ăn thực phẩm nào thường gặp nhất?

Sữa và các chế phẩm từ sữa (nếu không dung nạp lactose), đậu, bắp cải, hành tỏi, đồ uống có gas và thức ăn nhiều dầu mỡ là những nhóm thực phẩm dễ gây đầy hơi, chướng bụng nhất.