Tiêu Chảy Kéo Dài – khi Nào Chỉ là Rối Loạn Tiêu Hóa, khi Nào là Bệnh Lý Ruột Viêm?
Tiêu chảy vài ngày do ngộ độc thức ăn hoặc nhiễm virus thường tự khỏi. Nhưng khi tình trạng đi ngoài phân lỏng, nhiều lần trong ngày kéo dài trên 4 tuần, đây không còn là rối loạn tiêu hóa thông thường mà cần được tầm…
1. Tiêu Chảy Cấp Và Tiêu Chảy Kéo Dài Khác Nhau Thế Nào?
Tiêu chảy cấp thường kéo dài dưới 2 tuần, phần lớn do nhiễm trùng hoặc ngộ độc thực phẩm và tự hết. Tiêu chảy được xem là kéo dài khi kéo dài trên 4 tuần, lúc này cần tìm nguyên nhân thực sự thay vì chỉ điều trị triệu chứng.
2. Nguyên Nhân Thường Gặp Của Tiêu Chảy Kéo Dài
Nhiều nguyên nhân lành tính, có thể điều trị được cũng gây tiêu chảy kéo dài:
• Hội chứng ruột kích thích thể tiêu chảy: Đi ngoài phân lỏng liên quan đến stress, giảm sau khi đi tiêu.
• Không dung nạp lactose hoặc một số nhóm thực phẩm.
• Nhiễm ký sinh trùng đường ruột kéo dài.
• Cường giáp: Tăng nhu động ruột gây đi tiêu nhiều lần.
3. Khi Nào Cần Nghĩ Đến Bệnh Viêm Ruột (Crohn, Viêm Loét Đại Tràng)?
Bạn nên nghĩ đến khả năng mắc bệnh viêm ruột mạn tính (IBD) nếu tiêu chảy kéo dài kèm theo:
• Đi ngoài phân có máu hoặc nhầy.
• Đau quặn bụng, sốt nhẹ kéo dài nhiều tuần.
• Sụt cân, mệt mỏi, thiếu máu không rõ nguyên nhân khác.
• Các triệu chứng ngoài đường ruột đi kèm như đau khớp, tổn thương da, viêm ở mắt.
4. Phân Biệt Với Hội Chứng Ruột Kích Thích (IBS)
Điểm khác biệt quan trọng nhất là IBS không gây tổn thương thực thể tại ruột: không có máu, nhầy trong phân, không sụt cân, không thiếu máu, và hình ảnh nội soi đại tràng hoàn toàn bình thường. Ngược lại, IBD gây viêm và tổn thương thực sự tại niêm mạc ruột, có thể quan sát được qua nội soi.
5. Các Xét Nghiệm Cần Thực Hiện Để Chẩn Đoán
Để xác định nguyên nhân tiêu chảy kéo dài, bác sĩ thường chỉ định:
• Xét nghiệm phân: Tìm ký sinh trùng, vi khuẩn, hoặc định lượng calprotectin phân để đánh giá mức độ viêm ruột.
• Xét nghiệm máu: Đánh giá tình trạng thiếu máu, viêm nhiễm, chức năng tuyến giáp.
• Nội soi đại tràng kèm sinh thiết: Xét nghiệm quan trọng nhất để chẩn đoán xác định bệnh viêm ruột mạn tính.
Câu Hỏi Thường Gặp
Tiêu chảy kéo dài bao lâu thì cần đi khám?
Nếu tiêu chảy kéo dài trên 2 tuần mà không cải thiện, hoặc kèm theo máu, sụt cân, sốt, bạn nên đi khám sớm thay vì chờ đến mốc 4 tuần mới thăm khám.
Bệnh viêm ruột (IBD) có chữa khỏi hoàn toàn không?
IBD là bệnh mạn tính, hiện chưa thể chữa khỏi hoàn toàn nhưng có thể kiểm soát tốt triệu chứng và duy trì thời gian ổn định lâu dài (lui bệnh) nếu được chẩn đoán sớm và điều trị đúng phác đồ.