Tổn Thương Gan do Lạm Dụng Thuốc Bổ, Thực Phẩm Chức Năng, Thuốc Nam – Mối Nguy Âm Thầm
Ngày càng có nhiều trường hợp suy gan cấp, men gan tăng cao được ghi nhận không phải do rượu bia hay virus viêm gan, mà do lạm dụng thuốc bổ, thực phẩm chức năng hoặc thuốc nam không rõ nguồn gốc. Đây là nguyên nhân tổn…
1. Vì Sao Thuốc Bổ, TPCN, Thuốc Nam Có Thể Gây Hại Gan?
Gan là cơ quan chuyển hóa gần như mọi chất đưa vào cơ thể, kể cả thuốc bổ và thảo dược. Một số thành phần hoặc chất chuyển hóa trung gian có thể gây độc trực tiếp cho tế bào gan hoặc kích hoạt phản ứng miễn dịch bất thường. Thuốc nam, thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc có nguy cơ cao hơn do không được kiểm định chất lượng, có thể chứa tạp chất, kim loại nặng hoặc bị pha trộn thành phần không công bố.
2. Các Dấu Hiệu Cảnh Báo Tổn Thương Gan Cần Chú Ý
• Mệt mỏi bất thường, chán ăn kéo dài.
• Vàng da, vàng mắt, nước tiểu sẫm màu.
• Đau tức hạ sườn phải.
• Ngứa da không rõ nguyên nhân.
3. Những Nhóm Sản Phẩm Cần Đặc Biệt Thận Trọng
• Thực phẩm chức năng giảm cân, làm đẹp da không rõ nguồn gốc, quảng cáo "giảm cân thần tốc".
• Thuốc nam, thuốc gia truyền không được kiểm định, dùng lâu dài để "bồi bổ" hoặc điều trị bệnh mạn tính.
• Lạm dụng vitamin liều cao (đặc biệt vitamin A) hoặc sản phẩm bổ sung chứa nhiều thành phần phối hợp không rõ tương tác.
4. Xử Trí Khi Nghi Ngờ Tổn Thương Gan Do Thuốc/TPCN
• Ngừng ngay sản phẩm nghi ngờ, không tự ý dùng thêm bất kỳ loại thuốc hay thực phẩm chức năng nào khác để "giải độc".
• Đi khám ngay để xét nghiệm chức năng gan, được đánh giá mức độ tổn thương.
• Mang theo sản phẩm hoặc bao bì đang sử dụng để bác sĩ tham khảo thành phần.
5. Nguyên Tắc An Toàn Khi Sử Dụng Thuốc Bổ, TPCN
• Chỉ dùng sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, được cấp phép lưu hành.
• Tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng dài ngày, đặc biệt nếu đang có bệnh gan hoặc dùng nhiều loại thuốc, thực phẩm chức năng cùng lúc.
• Không tự ý tăng liều hoặc kết hợp nhiều sản phẩm với hy vọng tăng hiệu quả.
Câu Hỏi Thường Gặp
Uống thuốc bổ gan sau khi dùng nhiều thuốc bổ khác có giúp bảo vệ gan không?
Không có bằng chứng chắc chắn rằng các sản phẩm "bổ gan" có thể phòng ngừa hoàn toàn tổn thương gan do sản phẩm khác gây ra. Cách an toàn nhất vẫn là hạn chế dùng nhiều loại thuốc bổ, TPCN không cần thiết cùng lúc.
Sản phẩm "thảo dược thiên nhiên" có an toàn tuyệt đối cho gan không?
Không. "Thảo dược" hay "thiên nhiên" không đồng nghĩa với an toàn tuyệt đối. Nhiều trường hợp tổn thương gan nặng đã được ghi nhận liên quan đến các sản phẩm thảo dược không rõ nguồn gốc hoặc dùng sai liều lượng.