Viêm Túi Mật Cấp – Biến Chứng Cấp Cứu do Sỏi Mật

Viêm túi mật cấp tính là tình trạng túi mật bị sưng tấy, viêm nhiễm trầm trọng một cách đột ngột. Trong hơn 90% các trường hợp, "thủ phạm" chính là một viên sỏi túi mật không may lọt vào và mắc kẹt chặt tại ống cổ túi mật. Sự tắc nghẽn này khiến dịch mật bị ứ đọng lại bên trong túi mật, làm túi mật căng phồng. Môi trường ứ đọng và áp lực tăng cao tạo điều kiện hoàn hảo cho các vi khuẩn đường ruột (thường là E. coli) xâm nhập và sinh sôi, gây ra phản ứng viêm mủ, hoại tử thành túi mật.

Viêm túi mật cấp là một tình trạng cấp cứu cần phải nhập viện ngay lập tức. Khác với "cơn đau quặn mật" thông thường thường tự hết sau vài giờ, triệu chứng của viêm túi mật cấp dữ dội và kéo dài hơn nhiều:

• Đau hạ sườn phải liên tục: Cơn đau khởi phát sau bữa ăn nhiều dầu mỡ, đau dữ dội ở vùng dưới sườn phải, không thuyên giảm theo thời gian, đau tăng lên khi bệnh nhân hít thở sâu hoặc cử động (do túi mật viêm cọ xát vào phúc mạc).

• Nghiệm pháp Murphy dương tính: Khi bác sĩ ấn tay vào vùng dưới sườn phải và yêu cầu bệnh nhân hít sâu, bệnh nhân sẽ đau chói đến mức phải ngừng thở đột ngột.

• Hội chứng nhiễm trùng: Sốt cao (38 - 39°C), ớn lạnh, vã mồ hôi.

• Tiêu hóa: Buồn nôn, nôn mửa dịch vàng đắng, chán ăn, trướng bụng.

Nếu bệnh nhân chủ quan chịu đựng cơn đau ở nhà, túi mật viêm có thể dẫn đến các biến chứng đe dọa tính mạng:

• Hoại tử và Thủng túi mật: Thành túi mật thiếu máu nuôi dưỡng sẽ bị hoại tử, vỡ ra làm dịch mật lẫn mủ tràn vào ổ bụng gây Viêm phúc mạc mật.

• Áp-xe túi mật: Mủ tích tụ tạo thành ổ áp-xe lớn, gây sốc nhiễm trùng máu.

• Rò túi mật - ruột: Viên sỏi khổng lồ làm loét thành túi mật và đục thủng sang tá tràng hoặc đại tràng lân cận, viên sỏi rớt xuống ruột có thể gây tắc ruột do sỏi mật.

Ngay khi tiếp nhận bệnh nhân có cơn đau cấp tính vùng hạ sườn phải, bác sĩ sẽ thực hiện:

• Siêu âm ổ bụng (Công cụ số 1): Rất nhạy để phát hiện hình ảnh túi mật căng to, thành túi mật dày lên (trên 3mm) và phù nề (dấu hiệu đường đôi), có sỏi kẹt ở cổ túi mật và có dịch viêm xung quanh túi mật.

• Xét nghiệm máu: Số lượng bạch cầu tăng vọt, chỉ số viêm (CRP) tăng cao phản ánh tình trạng nhiễm trùng nặng.

• Chụp cắt lớp vi tính (CT Scanner) ổ bụng đôi khi được chỉ định nếu nghi ngờ túi mật đã thủng hoặc hoại tử.

Nguyên tắc điều trị viêm túi mật cấp là phải loại bỏ "ổ viêm" ra khỏi cơ thể:

• Hồi sức và Kháng sinh: Bệnh nhân được nhịn ăn hoàn toàn, truyền dịch tĩnh mạch và sử dụng kháng sinh phổ rộng liều cao ngay lập tức để kiểm soát nhiễm trùng máu. Dùng thuốc giảm đau mạnh (thuốc chống co thắt).

• Phẫu thuật cắt túi mật nội soi (LC): Đây là phương pháp tối ưu nhất. Khuyến cáo hiện nay là nên phẫu thuật sớm trong vòng 72 giờ đầu tiên kể từ khi có triệu chứng. Việc mổ sớm khi các mô xung quanh chưa bị dính chặt sẽ giúp phẫu thuật nội soi an toàn hơn, tránh phải mổ hở.

• Dẫn lưu túi mật xuyên gan qua da: Dành riêng cho những bệnh nhân quá già yếu, có bệnh lý nền nặng (suy tim, suy thận) không thể chịu đựng được cuộc phẫu thuật. Bác sĩ dùng kim đâm qua thành bụng, xuyên gan vào túi mật để hút sạch mủ ra ngoài, giải áp tạm thời trước khi xem xét mổ ở giai đoạn ổn định hơn.

Viêm Túi Mật Cấp là gì?

Viêm túi mật cấp tính là tình trạng túi mật bị sưng tấy, viêm nhiễm trầm trọng một cách đột ngột. Trong hơn 90% các trường hợp, "thủ phạm" chính là một viên sỏi túi mật không may lọt vào và mắc kẹt chặt tại ống cổ túi mật. Sự tắc nghẽn này khiến dịch mật bị ứ đọng lại bên trong túi mật, làm túi mật căng phồng.

Dấu hiệu nhận biết viêm túi mật cấp là gì?

Một số dấu hiệu thường gặp gồm: Đau hạ sườn phải liên tục, Nghiệm pháp Murphy dương tính, Hội chứng nhiễm trùng, Tiêu hóa. Nếu gặp các biểu hiện này, bạn nên đi khám để được kiểm tra cụ thể.

Viêm Túi Mật Cấp được chẩn đoán và điều trị như thế nào?

Về chẩn đoán: Ngay khi tiếp nhận bệnh nhân có cơn đau cấp tính vùng hạ sườn phải, bác sĩ sẽ thực hiện: Về điều trị: Nếu bệnh nhân chủ quan chịu đựng cơn đau ở nhà, túi mật viêm có thể dẫn đến các biến chứng đe dọa tính mạng: Bác sĩ chuyên khoa sẽ tư vấn phương án phù hợp sau khi thăm khám cụ thể.

Khi nào cần đi khám bác sĩ?

Bạn nên chủ động đi khám ngay khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường kéo dài nêu trên, đặc biệt nếu thuộc nhóm nguy cơ cao. Phát hiện và can thiệp sớm giúp tăng hiệu quả điều trị viêm túi mật cấp và phòng ngừa biến chứng.